Kabotaż drogowy w UE w 2026 roku: zasada 3 w 7, karencja i dokumenty

Kabotaż pozwala przewoźnikowi wykonać krajowy przewóz w innym państwie Unii Europejskiej po zakończeniu transportu międzynarodowego. Może ograniczyć liczbę pustych przebiegów i poprawić wykorzystanie pojazdu, ale tylko wtedy, gdy operacja zostanie prawidłowo zaplanowana i udokumentowana.

W 2026 roku nadal obowiązują zasady wynikające z rozporządzenia nr 1072/2009, zmienionego przez Pakiet Mobilności. Przewoźnik musi pilnować nie tylko limitu trzech operacji w ciągu siedmiu dni, lecz także czterodniowej karencji przypisanej do konkretnego pojazdu i państwa.

Najwięcej problemów powoduje nie sama znajomość zasady „3 w 7”, ale jej zastosowanie w konkretnej trasie. Znaczenie ma miejsce zakończenia transportu międzynarodowego, moment ostatniego rozładunku, sposób wjazdu do kolejnego państwa oraz historia danego pojazdu z poprzednich dni.

Najważniejsze zasady kabotażu

• Kabotaż musi być poprzedzony rzeczywistym przewozem międzynarodowym.
• Tym samym pojazdem można wykonać maksymalnie trzy operacje kabotażowe w ciągu siedmiu dni.
• Jeżeli kabotaż odbywa się w państwie innym niż to, w którym zakończono przewóz międzynarodowy, obowiązuje limit jednej operacji w tym państwie.
• Po zakończeniu kabotażu ten sam pojazd nie może ponownie wykonywać kabotażu w tym samym państwie przez cztery dni.
• Podczas kontroli trzeba przedstawić dowody przewozu międzynarodowego i kolejnych operacji kabotażowych.
• Kabotaż wiąże się również z obowiązkami dotyczącymi delegowania kierowcy.

Podstawowe zasady wynikają z art. 8 rozporządzenia nr 1072/2009. Czterodniowa karencja obowiązuje od 21 lutego 2022 roku. W 2026 roku limity te nie zostały zmienione.

Czym jest kabotaż?

Kabotaż to krajowy przewóz rzeczy wykonywany czasowo w jednym państwie członkowskim przez przewoźnika mającego siedzibę w innym państwie.

Przykładem może być polski przewoźnik, który dostarcza ładunek z Polski do Niemiec, a następnie wykonuje transport z Hamburga do Monachium. Drugi odcinek odbywa się wyłącznie na terytorium Niemiec, dlatego jest przewozem kabotażowym.

Do wykonywania kabotażu uprawniony jest co do zasady przewoźnik posiadający licencję wspólnotową. Jeżeli kierowca jest obywatelem państwa trzeciego, może być wymagane również odpowiednie świadectwo kierowcy.

Nie można legalnie rozpocząć kabotażu wyłącznie dlatego, że pojazd znajduje się za granicą i pojawił się dostępny ładunek krajowy. Najpierw musi zostać wykonany przychodzący przewóz międzynarodowy, a przewożone w jego ramach towary muszą zostać dostarczone.

Zasada 3 w 7

Po ostatnim rozładunku w ramach przychodzącego przewozu międzynarodowego przewoźnik może wykonać tym samym pojazdem maksymalnie trzy operacje kabotażowe.

Ostatni rozładunek w ramach ostatniej operacji kabotażowej musi nastąpić przed zakończeniem siedmiodniowego okresu.

Jeżeli transport międzynarodowy zakończył się kilkoma rozładunkami, siedem dni liczy się od ostatniego z nich. Podobnie, jeżeli ostatnia operacja kabotażowa obejmuje kilka miejsc rozładunku, liczy się moment ostatniego rozładunku.

Przykład

Pojazd kończy rozładunek transportu międzynarodowego w Niemczech w poniedziałek.

Okres siedmiu dni zaczyna się we wtorek o godzinie 00:00. Ostatni rozładunek w ramach kabotażu musi zakończyć się najpóźniej do godziny 23:59 w kolejny poniedziałek.

W tym czasie pojazd może wykonać maksymalnie trzy operacje kabotażowe - pod warunkiem że spełnione są również pozostałe wymagania.

Nie należy liczyć terminu od załadunku pierwszej operacji kabotażowej ani od momentu przekroczenia granicy. Punktem odniesienia jest ostatni rozładunek przychodzącego przewozu międzynarodowego.

Kabotaż w innym państwie niż miejsce rozładunku międzynarodowego

Przewoźnik nie musi wykonywać wszystkich operacji kabotażowych w państwie, w którym zakończył transport międzynarodowy.

Może wykonać część dozwolonych operacji w innych państwach członkowskich, ale w każdym takim państwie obowiązuje limit jednej operacji. Musi się ona odbyć w ciągu trzech dni od wjazdu pojazdu bez ładunku na terytorium tego państwa i jednocześnie w ogólnym okresie siedmiu dni. Łączna liczba wszystkich operacji nadal nie może przekroczyć trzech.

Przykładowo, po rozładunku międzynarodowym w Niemczech pojazd może:

• wykonać dwie operacje kabotażowe w Niemczech,
• wyjechać bez ładunku do Belgii,
• wykonać jedną operację kabotażową w Belgii.

Operacja w Belgii musi odbyć się w ciągu trzech dni od wjazdu bez ładunku i przed zakończeniem ogólnego siedmiodniowego terminu.

Nie oznacza to, że po jednym przewozie międzynarodowym przysługują trzy operacje w każdym odwiedzonym państwie. Limit trzech operacji dotyczy całego okresu kabotażowego.

Czterodniowa karencja

Po zakończeniu kabotażu w danym państwie ten sam pojazd nie może ponownie wykonywać tam operacji kabotażowych przez cztery dni.

Karencja jest przypisana:

• do konkretnego pojazdu,
• do konkretnego państwa członkowskiego.

Nie jest przypisana ogólnie do całej firmy ani do wszystkich państw UE.

Co ważne, czterodniowa karencja może obowiązywać również wtedy, gdy przewoźnik wykonał tylko jedną operację kabotażową. Nie trzeba najpierw wykorzystać pełnego limitu trzech operacji.

Okres karencji zaczyna się o godzinie 00:00 dnia następującego po zakończeniu ostatniej operacji kabotażowej w danym państwie i kończy o godzinie 23:59 czwartego kolejnego dnia.

Jeżeli ostatnia operacja została zakończona w poniedziałek, karencja trwa od wtorku do piątku. Nowy kabotaż w tym samym państwie może rozpocząć się najwcześniej w sobotę o godzinie 00:00.

W czasie karencji pojazd może:

• wykonywać przewozy międzynarodowe do lub z danego państwa,
• przejeżdżać przez jego terytorium,
• wykonywać kabotaż w innym państwie, jeżeli spełnia obowiązujące tam warunki.

Nie może natomiast rozpocząć kolejnej operacji kabotażowej w państwie objętym karencją.

Karencja dotyczy pojazdu, ale drugi samochód nie rozwiązuje wszystkiego

Inny pojazd należący do tego samego przewoźnika nie jest automatycznie objęty karencją pierwszego samochodu.

Nie oznacza to jednak, że może od razu wjechać do danego państwa i rozpocząć przewóz krajowy. Drugi pojazd musi samodzielnie spełnić warunki rozpoczęcia kabotażu, w szczególności wykonać poprzedzający przewóz międzynarodowy.

W przypadku zespołu pojazdów przepisy odnoszą się do pojazdu silnikowego, który wykonał transport międzynarodowy. Naczepa może zostać zmieniona, ale ciągnik wykonujący kabotaż powinien być tym samym pojazdem silnikowym, który realizował poprzedzający przewóz międzynarodowy.

Jakie dokumenty trzeba przedstawić podczas kontroli?

Przewoźnik musi posiadać wyraźne dowody:

• poprzedzającego przewozu międzynarodowego,
• każdej kolejnej operacji kabotażowej.

Najczęściej podstawowym dowodem jest prawidłowo wypełniony list przewozowy CMR. Przepisy nie ograniczają jednak dowodu wyłącznie do jednego rodzaju dokumentu ani nie wymagają osobnego formularza zatytułowanego „dokument kabotażowy”.

Dokumentacja powinna pozwalać ustalić m.in.:

• nazwę, adres i podpis nadawcy,
• nazwę, adres i podpis przewoźnika,
• nazwę i adres odbiorcy oraz jego podpis i datę dostawy,
• miejsce i datę przyjęcia towaru,
• miejsce dostawy,
• rodzaj i sposób opakowania towaru,
• liczbę opakowań,
• masę brutto lub inną ilość towaru,
• numery rejestracyjne pojazdu silnikowego i naczepy lub przyczepy.

W przypadku towarów niebezpiecznych potrzebny jest również ich powszechnie uznawany opis.

Najważniejsza jest spójność całego zestawu danych. Dokumenty powinny pozwalać odtworzyć kolejność operacji, miejsca załadunku i rozładunku, daty oraz pojazd, którym wykonano przewóz.

Sama pieczątka nie przesądza o prawidłowości dokumentu. Brak kluczowych danych, podpisu odbiorcy lub daty rozładunku może utrudnić wykazanie, że terminy zostały zachowane.

Czy dokumenty mogą być elektroniczne?

Tak. Dowody mogą zostać przedstawione lub przesłane elektronicznie, między innymi w formie e-CMR.

Dokumenty trzeba przekazać na żądanie kontrolującego w czasie trwania kontroli drogowej. Kierowca może skontaktować się z centralą, osobą zarządzającą transportem lub innym podmiotem, aby brakujące dowody zostały przekazane przed zakończeniem kontroli.

Nie oznacza to jednak, że dokumentację można tworzyć dopiero po zatrzymaniu pojazdu. Dane muszą odzwierciedlać rzeczywisty przebieg transportu i umożliwiać jego wiarygodne udokumentowanie.

Dodatkowe dowody z poprzednich czterech dni

Jeżeli pojazd znajdował się w danym państwie w ciągu czterech dni poprzedzających nowy transport międzynarodowy, a następnie wykonuje tam kabotaż, przewoźnik może zostać poproszony o przedstawienie dowodów wszystkich operacji wykonanych w tym wcześniejszym okresie.

Pozwala to organom sprawdzić, czy ten sam pojazd nie naruszył czterodniowej karencji. Do oceny mogą zostać wykorzystane również dane z tachografu, w tym informacje o obecności pojazdu i przekraczaniu granic.

Dlatego dokumentacji nie należy archiwizować wyłącznie osobno dla każdego zlecenia. Dyspozytor powinien mieć możliwość szybkiego odtworzenia pełnej historii danego pojazdu.

Kabotaż a delegowanie kierowcy

Legalność samego kabotażu to nie jedyny obowiązek, który trzeba sprawdzić.

Kierowca wykonujący operację kabotażową jest co do zasady uznawany za pracownika delegowanego. Przewoźnik powinien przed rozpoczęciem delegowania złożyć odpowiednie zgłoszenie za pośrednictwem publicznego interfejsu połączonego z systemem IMI. Kierowca podczas kontroli powinien mieć dostęp do kopii zgłoszenia, dokumentu potwierdzającego wykonywany transport oraz zapisów tachografu.

Spełnienie limitu „3 w 7” nie zastępuje zgłoszenia delegowania. Są to dwa odrębne obszary obowiązków.

Najczęstsze błędy przy planowaniu kabotażu

Liczenie siedmiu dni od niewłaściwego momentu

Termin nie zaczyna się od pierwszego kabotażu ani od wjazdu do kraju. Liczy się ostatni rozładunek przychodzącego transportu międzynarodowego.

Traktowanie limitu jako „trzy operacje w każdym kraju”

Łączny limit wynosi trzy operacje. W państwie innym niż miejsce zakończenia transportu międzynarodowego można wykonać najwyżej jedną operację, po wjeździe bez ładunku.

Rozpoczęcie nowego kabotażu po kolejnym transporcie międzynarodowym mimo karencji

Nowy transport międzynarodowy nie usuwa automatycznie czterodniowej karencji dotyczącej tego samego pojazdu i państwa.

Założenie, że karencja obowiązuje dopiero po trzech operacjach

Karencja może obowiązywać również po wykonaniu jednej operacji kabotażowej.

Brak możliwości szybkiego przedstawienia dokumentów

Dokumenty mogą zostać dosłane w czasie kontroli, ale przewoźnik powinien mieć uporządkowany system ich archiwizacji i przekazywania.

Niespójne daty i miejsca w dokumentacji

Informacje z CMR, zleceń, telematyki i tachografu powinny przedstawiać tę samą historię transportu.

Pominięcie zgłoszenia delegowania

Prawidłowo zaplanowany kabotaż może nadal prowadzić do naruszenia, jeżeli przewoźnik nie dopełnił obowiązków związanych z kierowcą.

Jak ograniczyć ryzyko?

Przewoźnik powinien prowadzić ewidencję kabotażu osobno dla każdego pojazdu i państwa.

Dobra procedura powinna obejmować:

1. zapisanie daty i godziny ostatniego rozładunku transportu międzynarodowego,
2. wskazanie państwa, w którym zakończono przewóz,
3. zapisanie każdej operacji kabotażowej wraz z godziną ostatniego rozładunku,
4. kontrolowanie łącznego limitu trzech operacji,
5. kontrolowanie trzydniowego terminu po wjeździe bez ładunku do innego państwa,
6. wyznaczenie czterodniowej karencji dla danego pojazdu i kraju,
7. sprawdzenie dokumentów przed rozpoczęciem kolejnego odcinka,
8. zweryfikowanie zgłoszenia delegowania kierowcy,
9. zapewnienie dyspozytorowi i kierowcy dostępu do tej samej dokumentacji.

Ręczne liczenie terminów w wiadomościach lub osobnych notatkach zwiększa ryzyko pomyłki. Przy większej liczbie pojazdów potrzebny jest jeden, spójny system kontrolowania operacji.

Kontrole i konsekwencje nieprawidłowego kabotażu

Wysokość sankcji zależy od państwa, w którym stwierdzono naruszenie. Oprócz kary finansowej możliwe są przestój pojazdu, konieczność wpłacenia zabezpieczenia oraz opóźnienie dostawy.

Polska Inspekcja Transportu Drogowego opisywała w 2026 roku przypadki nieprawidłowego kabotażu, w których od zagranicznych przewoźników pobierano po 12 000 zł zabezpieczenia na poczet przewidywanej kary. W części przypadków pojazd nie mógł kontynuować przewozu na dotychczasowych zasadach.

Naruszenia dotyczące limitów kabotażu, karencji i braku dowodów zostały również ujęte w unijnej klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów transportowych. Powtarzające się naruszenia mogą zostać uwzględnione w procedurze oceny dobrej reputacji przewoźnika. Nie oznacza to jednak, że pojedyncza nieprawidłowość automatycznie prowadzi do utraty licencji. Znaczenie mają między innymi częstotliwość, waga naruszeń i skala działalności przewoźnika.

Komentarz eXportsy

W kabotażu błąd często zaczyna się dużo wcześniej niż podczas kontroli drogowej.

Może wynikać z ręcznego liczenia terminów, niepełnego obiegu dokumentów albo braku informacji między dyspozytorem a kierowcą. Z tego powodu dokumentację kabotażową warto traktować z taką samą dokładnością jak dokumenty celne czy przewozy wymagające dodatkowych zezwoleń.

Liczy się nie tylko to, czy pojedynczy transport wygląda prawidłowo. Cała historia danego pojazdu, kolejność operacji i dane w dokumentach muszą tworzyć spójną całość.

FAQ

Czy limit kabotażu zmienił się w 2026 roku?

Nie. Nadal obowiązuje limit maksymalnie trzech operacji w ciągu siedmiu dni. Czterodniowa karencja obowiązuje od 21 lutego 2022 roku.

Od kiedy liczy się siedem dni?

Od godziny 00:00 dnia następującego po ostatnim rozładunku przychodzącego transportu międzynarodowego. Ostatnia operacja kabotażowa musi zakończyć się przed upływem terminu.

Czy można wykonać trzy operacje w kilku państwach?

Tak, ale łączny limit nadal wynosi trzy. W każdym państwie innym niż miejsce zakończenia transportu międzynarodowego można wykonać maksymalnie jedną operację, w ciągu trzech dni od wjazdu bez ładunku i przed końcem siedmiodniowego okresu.

Czy karencja obowiązuje po wykonaniu tylko jednej operacji?

Tak. Nie trzeba wykorzystać pełnego limitu trzech przewozów. Karencja dotyczy tego samego pojazdu i tego samego państwa.

Czy inny pojazd tej samej firmy może wykonywać kabotaż?

Karencja pierwszego pojazdu nie obejmuje automatycznie całej floty. Drugi pojazd musi jednak samodzielnie spełnić wszystkie warunki rozpoczęcia kabotażu, w tym wykonać poprzedzający przewóz międzynarodowy.

Jakie dokumenty trzeba mieć?

Trzeba posiadać dowody poprzedzającego transportu międzynarodowego oraz każdej operacji kabotażowej. Najczęściej są to prawidłowo wypełnione listy przewozowe CMR. Dokumenty mogą być przedstawione również elektronicznie.

Czy kabotaż wymaga zgłoszenia delegowania kierowcy?

Co do zasady tak. Kierowca wykonujący kabotaż jest uznawany za pracownika delegowanego, dlatego przewoźnik powinien zweryfikować obowiązki związane ze zgłoszeniem w systemie IMI.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Przed rozpoczęciem przewozu należy sprawdzić aktualne regulacje unijne oraz wymagania obowiązujące w państwie, w którym wykonywany jest kabotaż.